ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی
گادتب: تحقیقات کمپین #بالامین_آدی نشان میدهد در حالی که در سامانه انتخاب نام ثبت احوال (سهیم)، بسیاری از اسامی درخواستی غیرترکی، دارای دکمه «درخواست بررسی» هستند، سازمان ثبت احوال این امکان را برای اکثر اسامی ترکی حذف کرده است.
در سامانه سهیم، با ورود به بخش «انتخاب نام»، کاربران میتوانند نام مورد نظر را جستجو کرده و از مجاز یا ممنوع بودن آن مطلع شوند. در صورتی ممنوع اعلام شدن نام، پایین آن گزینه «درخواست بررسی» نمایش داده میشود و شهروندان میتوانند با کلیک بر روی آن، توضیحات و مدارک خود را جهت بررسی بارگذاری کنند. اما این گزینه برای از اسامی ترکی مانند «سئوگی، یاغیش، ائلهان، ائلآنا، ائلشن، آیشین، آلپآسلان، علیهان و…» حذف شده است.
مدارک بارگذاری شده از طریق گزینه «درخواست بررسی»، توسط «کمیته مشورتی نام»(کمیته نام) بررسی شده و نتیجه آن به متقاضی اعلام میشود. «کمیته نام» در تهران مستقر است و اعضای آن «۲ استاد دانشگاه در حوزه دکترای ادبیات فارسی و ادبیات عرب، ۲ نماینده از فرهنگستان ادب و زبان فارسی و ۳ متخصص از سازمان ثبت احوال» هستند.
با وجود ارائه دلایل و مستندات، این کمیته در اکثر موارد با ثبت نامهای ترکی مخالفت میکند. با این حال، ثبت احوال پا را فراتر گذاشته و حتی گزینه «درخواست بررسی» را نیز از برابر نامهای ترکی حذف کرده؛ اقدامی که عملاً امکان اعتراض و بارگذاری مدارک را هم از شهروندان سلب کرده است.
گزینه «درخواست بررسی» کاربرد دیگری هم دارد؛ در مواردی که خانوادهها با شکایت قضایی و تحمل مسیری دشوار، موفق میشوند با حکم دادگاه برای کودکشان با نام دلخواه شناسنامه بگیرند، میتوانند از طریق همین گزینه، تصویر شناسنامه را بارگذاری کرده و خواستار قرار گرفتن این نام در «فهرست اسامی مجاز» شوند.
اما برای دهها نام ترکی که قبلا برای آنها شناسنامه صادر شده، چنین گزینهای وجود ندارد. در نتیجه شهروندان امکان بارگذاری شناسنامه و درخواست رسمی برای مجاز شدن این اسامی را ندارند و این اسامی ترکی برای همیشه در لیست سیاه سامانه ثبت احوال جای داده شدهاند.
راه پایان دادن به این تبعیضها «اصلاح ماده ۲۰ قانون ثبت احوال» است.
