ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی
گادتب: نمایش «الکترا»، یکی از شناختهشدهترین تراژدیهای یونان باستان، اینبار نه به فارسی، بلکه به تورکی آذربایجانی در تبریز روی صحنه رفته است؛ اجرایی که برای بسیاری از تماشاگران، فراتر از یک رویداد هنری، به نمادی از حضور دوباره زبان مادری در فضای عمومی و فرهنگی شهر تبدیل شده است.
«الکترا» نوشته سوفوکل، با ترجمه عبدالله حسیناوف و کارگردانی علی فتوحی، از ۷ تا ۱۱ مهر در سالن اصلی تئاتر شهر تبریز اجرا میشود. در این اجرا تورکی زبان اصلی صحنه است و گزارشهای منتشرشده از استقبال قابل توجه تماشاگران، بهویژه از شنیدن دیالوگهای یک اثر کلاسیک جهانی به زبان مادری، حکایت دارد.
رقیه کبیری، نویسنده آذربایجانی، در واکنش به این اجرا با یادآوری سخن هایدگر که «زبان، خانه هستی است»، نوشت اجرای «الکترا» به زبان مادری در تبریز نشان میدهد ریشه زبان و سنت تئاتر تورکی در این شهر تا چه اندازه عمیق و ماندگار است. او همچنین این اجرا را ادای احترامی به پیشگامان تئاتر آذربایجان، از جمله میرزا فتحعلی آخوندزاده و کسانی دانست که برای حضور تورکی بر صحنه تئاتر تلاش کردهاند.
اهمیت این اجرا برای بخشی از جامعه آذربایجان به خودِ تئاتر محدود نمیشود. حضور آشکار تورکی در یکی از مهمترین فضاهای هنری تبریز، در شرایطی که مطالبه آموزش و بهرسمیتشناختن زبان مادری همچنان یکی از خواستههای دیرینه فعالان سیاسی و مدنی آذربایجان است، معنایی اجتماعی و سیاسی نیز پیدا کرده است.
در ادبیات فعالان آذربایجانی، مبارزه برای رسمیت یافتن تورکی با مطالبات گستردهتری چون حقوق فرهنگی، مدنی، سیاسی و اقتصادی پیوند خورده است؛ این فعالان سیاستهای متمرکز زبانی و فرهنگی در ایران را استعمار داخلی توصیف میکنند.
برای بسیاری از تماشاگران این شبها، پیام ساده است: تورکی فقط زبان خانه نیست؛ میتواند زبان سوفوکل، زبان هنر و زبان صحنه اصلی تئاتر تبریز هم باشد.
