رحیم غلامی: دیزمار، قارا داغ بولومونده بیر جوغرافی آد

گادتب: دیز سوزجویو جوغرافی آدین قایداسیندان دولایی انسانین قیچ بولومونده یئرلشن بیر نقطه‌دن ده گورونتو وئریر. دیزین گوزو ( دیزین حساس نقطه سی. دیزینین گوزوندن ووردوم). دیز باغی؛ دیزلیک؛ دوه دیزی وورماق؛ دیزی – دیزی یئریمک؛ دیزی اوسته قالماق؛ دیزین قاتلایا بیلمه ییر و… اوسته گلین سوزجوک و دئییملر انسانین قیچ بولوموندن دولایی بحث اولور.

دیز سوزجویو جوغرافی قایدالی باخیمدا یوکسک؛ اوجا؛ تپه؛ داغ و قالا آنلامیندان دولایی بحثه گیریشیر. تاغ دیزه (اردبیل شهرینه باغلی کند آدی بوردا هر ایکی سوزجوک داغ و تپه‌دن دانیشیر)؛ آلا دیزگه (نمین شهرینه باغلی کند آدی. بوردا مختلف تپه‌لردن دولایی دال با دال دوزولموش حالدا بحث ائدیر). داش دیزه (ساراب شهرینه باغلی کند آدی؛ بوردا بیر تپه‌نین و یا خود داغین و یا قالانین اوستونون داشلی اولدوغونو بیزه بللی ائدیر)؛ دیزه (باشقا کند آدی).

مار سوزجویو هم اک قایدالی و هم ایسه اوزو بیر سوزجوک قایداسیندان دولایی قازینتی و شوخوم آنلامینی اورتایا گتیریر. باخ (بینه‌مار. سرعین شهرینه باغلی کند آدی اولسادا؛ آنجاق بیر سوزجوکده بویوک و یئکه قایدالی آنلامی دوشوندورور). بونا آیید ماریش قادین آدی و مریش کیشی آدی اولاراق ائله موغان و مئشکینین بعضی کندلرینده اوزونو گوستریر. یانی بو ایکی سوزجوک اسطوره باخیمیندان اکینچیلیک تانریسیندان بحث ائدیر. حتی بو ایکی سوزجوک بورایا قدر اوزونو ائل ایچیندن یاشادا بیلیب.

باشقا بیر آنلامدا ایزمارا و آرمار گئرمی شهرینه باغلی اولاراق کند آدیندان دولایی شوخوم؛ اکین و کیچیک چوخور قایدالی آنلاملاری اورتایا گتیریر. ماراوا (ماراغا شهرینین کوکسل آدی اولسادا؛ ائله شوخوم و اکیندن دولایی بحث اورتایا گلیر).

ماراوا تپه (ترکمن صحرادا یئر تاپان بیر جوغرافی آد) ؛ مارلیک (باستانی بیر تپه نین آدی) ؛ مارالان (تبریز شهرینده محله آدی) ؛ مارال (حئیوان آدی). و حتی اینجه سسله گلن؛ چیلینگ آغاجی و جویوز مره سی اویونوندا مره سوزجویوده کیچیک بیر چولا قازینتیسیندان دولایی بحثه قاناد آچیر. باشقا بیر آنلامدا یئر ماری دئییلن ایلاندا بئله بیر آنلاما یاخینلاشیر چونکو بئله ایلانلار چون یئرین آلتیندا یاشارلار دئمک. و بو ایلانلار یالنیز یئره شوخوم سالاندا یئرین اوزونه چیخارلار.

ایندیسه دیزمار دئدییمیز هر ایکی سوزجوک بیر بیرینه یاردیم ائده‌رک بیر جوغرافی آد یاراتسالاردا؛ آنجاق اوجا یئرده اکیلن اکین قایدالی؛ بیرده اوجا داغ؛ قالا و تپه لردن بحث ائدیر دئمک. و یا خود اگرسه دیزمار چوخورلارینداندا سوز گئدیرسه؛ اوجادا یئرلشن چوخوردان بحث آچا بیلیر. بوندان دولایی بئش و آلتی یاشیندا قوچا ایسه؛ آزمان دیزمان دئییرلر. یاش سوره‌جینده و اوزون آنلاملی یئکه قایدالی آنلامدا یئرلشن آنلامیدا اوزه چیخاریر.