ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی
گادتب: یکی از مهمترین یافتههای تاریخ تمدن جهان کانال (کاریز/کهریز) ساخته شده توسط تورکها در ۲ هزار و ۲۰۰ سال پیش است که آب جمعشده از کوههای تانری داغی (به فاصلهی ۶۰ کیلومتری) را از زیر صحرا به شهر تورفان (واقع در تورکیستان شرقی) منتقل میکند.
شهر تورفان در منطقهای با آب و هوای بسیار خشک و فاقد منابع آبی واقع شده است. پس از احداث کانالهای آب زیرزمینی (کاریز/کهریز) به طول کلی ۵ هزار و ۲۷۲ کیلومتر این منطقه صاحب یک طبیعت سرسبز با منظرههای جذاب شده است.
چینیها از این کانالها به عنوان یکی از سه شگفتی بزرگ در کشورشان یاد میکنند. مناطق کشاورزی با کمک چاههای حفر شده در فواصل مختلف آبیاری میشوند.
از آنجا که منطقهی بین کوههای تانری داغی و تورفان بیابانی است، این سیستم انتقال آب زیرزمینی باعث میشود تا آب در اثر گرمای زیاد تبخیر نشود.
در حال حاضر ۳۰ درصد از آب مورد نیاز تورفان از طریق این سیستم زیرزمینی تأمین میشود.
