ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی
گادتب: شمار زیادی از آثار تاریخی و به ویژه مقبرههای موجود در کشورهای حوزه بالکان در دوره امپراتوری عثمانی ساخته شدهاند و نشان دهنده عمق فرهنگ تورکی-اسلامی در منطقه هستند.
پرفسور محمد دونمز، عضو هیات علمی دانشگاه «ایناونو» شهر ادیرنه در شمالغرب تورکیه با اشاره به اینکه وجود شمار زیادی از مقبرههای مربوط به دراویش، آخنجیها و آلپاَرَنهای تورک در کشورهای بالکان نشانگر جایگاه تاریخی و فرهنگی تورکان در منطقه است، میگوید: دراویش و مبلغانی چون ساری سالتوق نقشی اساسی در گسترش فرهنگ تورکی-اسلامی در منطقه بالکان داشتهاند.
پرفسور دونمز که در «کنفرانس بین المللی علویگری و بکتاشیگری در بالکان» در دانشگاه تراکیا سخنرانی میکرد، درباره شخصیت ساری سالتوق توضیح داد: ساری سالتوق یکی از مهمترین آلپارنها و جنگجویان تورک (قرن ۱۳) در بالکان به شمار میرود. او هم یک آخنجی و جنگجوی ماهر بود و هم یک آلپارن و مبلغ فرهنگی معتبر.
او خواستار توجه بیشتر به مقبره آخنجی و آلپارنها در کشورهای بالکان شد و افزود: مثلا مقبره ساری سالتوق در منطقه باباداغی رومانی و مقبره آقیازیلی سلطان بابا در شهر وارنای بلغارستان قرار دارند. هر دوی این شخصیتهای تاریخی از آخنجیها و آلپارنهای مشهور تورک هستند که در منطقه بالکان به ترویج فرهنگی تورکی، اسلامی علوی پرداختهاند اما شاهد مصادره و تبلیغ آنها به عنوان شخصیتهایی مسیحی هستیم.
گفتنی است، جنگجویان آخنجی و مبلغان دینی و فرهنگی آلپارن در اوایل تشکیل امپراتوری عثمانی در قرون ۱۳ و ۱۴ میلادی با سفر به کشورهای بالکان به تبلیغ فرهنگ تورکی-اسلامی به ویژه اندیشههای تصوف و علویگری میپرداختند
