
گادتب: روسییا-قاجار محاربهلری آذربایجان تاریخی اوچون فاجعهلرین باشلانغیج نقطهسی حساب ائدیلیر. بو فاجعهنین سببی روسییانین آذربایجانا قارشی ایشغالچیلیق سیاستی ایدی. همین دؤورده قاجارلارین بؤلگهنی ایشغالدان قوروماق اوچون روسییا ایمپئریاسی ایله محاربه آپارماقدان باشقا یولو قالمامیشدی. اصلینده همین دؤورده روسییایا قارشی موباریزه آپاران عباس میرزهنین رهبرلیک ائتدیگی آذربایجان اولموشدور.
هله آغامحمد شاهین گؤستریشی ایله ولیعهد سئچیلهن آذربایجان والیسی عباس میرزه آذربایجان تورپاقلارینی ایتیرمهمک اوچون الیندن گله نی ائتسه ده، فارس، ائرمنی و خاین عنصورلرین خیانتی نتیجهسینده روسییا ایمپئرییاسینا یئنیلدی. ایلک اؤنجه گولوستان موقاویلهسی ایله، داها سونرا ایسه ۱۰ فئورال ۱۸۲۸-جی ایلده محاربهنین ۲-جی دؤورونون باشا چاتماسی ایله نتیجه لنهن تورکمنچای موقاویلهسی ایله آذربایجان تورپاقلاری ایکی حیسهیه بؤلوندو. آذربایجانین قوزئیی روسییا ایشغالی آلتینا کئچدی، گونئیی ایسه آذربایجان-تورک اصیللی قاجارلار سولالهسینین ایدارهسی آلتیندا قالدی.
آذربایجان اراضیسینین پارچالانماسی آذربایجان تورک میللتینه پارچالانمیش میللت تالعیی یاشاتدی. بئلهلیکله آذربایجانین فایجهلری باشلاندی. تورکمنچای موقاویلهسینین ۱۵-جی ماددهسینه اساسلانان روسییا ایشغال اولونموش آذربایجان تورپاقلارینا، خصوصاً قاراباغین داغلیق بؤلگهلرینه، ائله جه ده کئچمیش ایروان و ناخچیوان خانلیقلارینین اراضیسینه کوتلوی صورتده ائرمنیلری کؤچوردو. همین دؤوردن آذربایجان اراضیلرینده آذربایجان تورک میللتینه قارشی سویقیریملار، فلاکتلر دؤورو باشلادی. آذربایجان تورپاقلاری حسابینا روسون علیله ائرمنی دؤولتی یارادیلدی. بو فلاکتین باشلیجا سببکاری محض روسلار اولموشدور.
آذربایجانین قوزئی حیسهسینی روسییا ایشغال ائتدیکدن سونرا آذربایجان-تورک دؤولتی اولان قاجارلارا قارشی روسییانین و غرب ایمپئریالیستلرینین فیتنه کارلیغی داوام ائتدی و نهایت اونلارین کمکی ایله پهلویلر چئوریلیش ائتدی و آذربایجانین گونئیی ده فارس اسارتینه سالیندی. آرتیق آذربایجان و آذربایجان تورک میللتی پارچالانمیش اؤلکه و پارچالانمیش میللت کیمی گونوموزده بو فاجعهنی یاشاماقدادیر. گونئی آذربایجان دئموکراتیک تورک بیرلیگی (گادتب) بو فاجعهنین سونا چاتماسینین تکجه یولونون گونئی آذربایجانین موستقیللیگینی الده ائتمهسی و بوتؤو آذربایجانین یارانماسیندا گؤرور و بو ایستیقامتده بوتون میللتیمیزی مباریزهیه و بیرلشمهیه سسله ییر.
اژدر تاغیزاده
گونئی آذربایجان دئموکراتیک تورک بیرلیگی (گادتب) باشقانی
ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی