Çərşənbə , Mart 20 2019
azfa

Şeyx Səfi kitabxanasının talanması

GADTB: Farsdilli ədəbiyyatdakı məlumata görə ,Ərdəbil alimləri və ruhaniləri Ərdəbil kitabxanasının aparılmasına əvvəlcə etiraz etmək istədilər. Onlar bildirdilər ki, bu kitablar vəqf və fiqh kitabıarıdır, onları aparmaq olmaz. Ancaq onların sözünə əhəmiyyət verən olmadı. Həmin məlumata görə , ruslar Şeyx Səfi kitabxanasından aşağdakı kitabları talan edərək Rusiyaya apardılar :

Məhəmməd bin Əli -Mətlə xüsus ülkələm fi məani fosus əlhokm ; Soltanəli Məşhədi .Osma ül həsəni məə (ərəb dilinə tərcümə ) ; Əsnad münacat müxəmməs ; Abdulla bin Ömər .

Səhifeyi kamale ; Bizavi -Təvale ülənvar və mətale ül Enzar ;Məhəməd bin Zəkarya .Əl -işarət və əl tənbihat ;

Məhəmməd Zəkərya .Kitab ül kənaş məruf be kitab -ül fəxr ;Yəhya bin Səid .Əm came -ül kəbir əl -məəruf bilhavi ; Xəttatlıq ,nəqaşşlıq ,rəsm ,nümunələri toplusu;

Rouze-ye eyn ül-qəzah-e Həmədani ; Qəzali .Kitabi elm ; Ləvayehi camii (8 ədəd );

Töhfe -ye şahi ; Xəttatlıq ,nəqqaşlıq ,rəsm nümunələri toplusu ;

Xacə Ənsari məqaləsi ; Qəzali .Kimyayi səadət ; Tarix -i Təbəri ; Tarix-i Təbəri ; Tarix -Təbəri ; Firdövsül təvarix ; Morxond .Rövzətüs Səfa ; Xandəmir .Xülaseyül əxbar fi bəyani əhvalül xəyyar ; Həbüb -ül seyr ; Cəvahür -ül əxbar ; Rəşidəddin.Came ət təvarix ; Xəttatlıq,nəqqaşlıq,rəsm nümunələri toplusu ; Zəfərname -ye Teymuri ; Zəfərname -ye Teymuri ; Əbdülrezaq Səmərqəndi .Mətlə -ül səidin və məcmə -ül bəhreyn ; İbn əl Bəzzaz -Səffətül Səfa .Şah Təhmasibin elçilərlə mükaliməsi ;Tarix -e Şərəfnamə ;Tarüx -ül məəssər kalər rülcəvahir ;Rövzeyül hübab fo seyrül nəbi vəlal üləshab ; Məcməül nəsab ; Məhəmməd bin Zeyd .Əhsənül kobar fi morəüfətül əmmətül əl əthar ( II cild ) ; Xülasətül əşar və zebdətül əfkar ; Divan ; Nizaminin xəmsəsi ; Şəhnamə ( 4 ədəd ); Ənvərinin divanı ; Caminin divanı ; Müxtəlif şeirlərdən ibarət divan ; Xosrov və Şirin poeması ; Həkim Sənayinin hədiqəsi ; Xaqaninin divanı ; Seyfi divanı ; Əttarın divanı ; Kəmaləddinin divanı ; Sədinin Gülüstanı ; Kəlmələr ( aforizmlər ) ;Bustan və Bustandan seçmələr ; Gülşəni zar əsəri ; Əmir Xosrov Dəhləvinin külliyyatı ; Nizami Gəncəvinin əsərləri ; Əmir Xosrov Dəhləvinin divanından seçmələr ; Həşt beheşt poeması ; Leyli və Məcnun poeması ; Xosrov və Şirin poemasından seçmələr ; Xəsər xan Dülərani ; Caminin tərcibəni ; Əmir Xosrov Dəhləvinin divanı ; Zad ül müsafirin ; Xacənin divanı ; İbn Yəminin divanı ; Mehr və Müştəri poeması ; İmadülmelle Kermaninin külliyatı ; Hafiz Şirazinin divanı ; Həkim Nəzarinin külliyyatı ;Kitabinin divanı ; Şahinin qəzəlləri (3 ədəd ) ; Kotob səbəə cami ; Töhfətül əsrar ( 3ədəd ) ; Sohbətül əbrar ; Yusif və Züleyxa ; Silsilətül Zəhab (farsca şeirlər) ; Camini Qırx hədis poeması ; Əşarın divanı ; Küy və Çovqan (bir neçə ədəd ) ;Hatifinin Səmərnaməsi (bir neçə ədəd ) ; Hafinin Şahnaməsi ; Nizamimin Yeddi Gözəl poeması ; Mərsiyə ; Baba Fəqaninin divanı ; Səhilinin divanı ; Asifinin divanı ; Molla Soltanəlinin risaləsi ; Qəsidə və şeirlər ; Asar -ül müzəffər ; Şah İsmayılın Şahnaməsi ; Dərviş Hilalinin Şahnaməsi ; Əhli Şirazinin külliyyatı ; Əqayid -i şahi ; Mehr və Vəfa əsəri ; Əmad Fəqiyyə divanı ; Maninin divanı ; Hüsn və dil ; Nəzhətül aşiqin ; Mərzbannamə ; Əlfərc bəəd üş şüdətün vəl ziyfə ; Xəttatlıq ,nəqqaşlıq, rəsm nümunələri toplusu ; Azərbaycan türkcəsində müxtəlif nəzm və nəsr əsərləri ; Nəvayinin külliyatı ; Əlişir Nəvainin xəmsəsi ;Nəvayinin divanı (bir neçə nüsxədə ; İsgəndərnamə ( http: // tarikheardabil.blogfa.com /post -203.aspx )

Şahidlərin yazdıqlarına görə ,ruslar istədikləri kitabı toplamaqla bərabər ,Şeyx Səfi məqbərəsinin müzeyində qalan əşyaları da talan etdilər.

Rusdilli mənbələr bildirir ki,Quran kitabı hesaba alınmaqla Şeyx Səfi türbəsindən 166 ədəd qədim kitab götürüldü və onlar 8 sandıqda Ərdəbil qalasına aparıldı.Yuxarıda göstərilən siyahıda bir neçə kitabdan bir neçə nüsxə aparılmışdı.Yəqin ona görə ,ümumi rəqəm 166 ədəd olmuşdu.Bu sandıqlar fevralın 10 da 41- ci yeger alayının 2 bölüyününü ,8 kazak və 2 topun müşayəti ilə Meşkinə göndərildi.Qədim kitabların Meşkindən Tiflisə aparılması və müşayət edilməsi polkovnil Reneye tapşırılmışdı.General Suxtelem bəzi kitabların cildlərinə görə də çox qiymətli olduğunu bildirirdi və onların ələ keçirilməsi sevincini general Paskeciçlə də bölüşürdü.

 

Mehman Süleymanov ,tarix elmlər doktoru,professor

Həmçinin yoxlayın

Azərbaycanda “Sarı gəlin” abidəsinin layihəsi hazırlandı – Video

GADTB-nin Mətbuat Mərkəzinə daxil olan məlumata görə, Bakıda “Sarı gəlin”ə abidə qoyulacaq. Türk Ölkələrinin Beynəlxalq …

Azərbaycan folklorunda Novruz adətləri: İlaxır çərşənbə-Torpaq çərşənbəsi

GADTB: Torpaq çərşənbəsi-ilaxır çərşənbələrdən sonuncusu… Torpaq çərşənbəsi Novruzun müjdəçisi olduğu üçün bizə daha əzizdir. Novruz …

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir