
گادتب: گونئی آذربایجان دئموکراتیک تورک بیرلیگینین (گادتب) اینسان حاقلاری دئپارتامئنتینین صدری سایین سارا خانیم آذرسون تورک آکادئمیسیینلر بیرلیگینین تشکیل ائتدیگی «قنیره پاشایئوا و تورک دونیاسی: ادبیات، سیاست، کولتور و بیرلیک ایدهآلی» آدلی بئین الخالق کونفرانسدا چیخیش ائدیب.
سایین سارا خانیمین چیخیشینین متنینی اولدوغو کیمی تقدیم ائدیریک:
حؤرمتلی صدر، دیرلی همکارلار و کونفرانس ایشتیراکچیلاری!
ایلک نؤوبهده، منه گونئی آذربایجاندا تورک قادینلارینین اینسان حقوقلاری، مدنی کیملیگی و برابرلیک اوغروندا موباریزهسینه حصر اولونموش بو مؤضوع بارهده چیخیش ائتمک ایمکانی وئردیگینیز اوچون تشکور ائدیرم.
منیم بوگونکو تقدیماتیمین اساس مقصدی گونئی آذربایجاندا یاشایان آذربایجان تورکو قادینلارینین اوزلشدیگی پروبلئملری یالنیز گئندئر مسئلهسی کیمی دئییل، عینی زاماندا اینسان حقوقلاری، آنا دیلی، مدنی کیملیک، ایفاده آزادلیغی و اجتماعی ایشتیراک مسئلهلری ایله بیرلیکده نظردن کئچیرمکدیر.
گونئی آذربایجان اصلینده تورک دونیاسینین موهوم تاریخی و مدنی حیسهلریندن بیریدیر. ایندیکی ایران اسارتینده اولان آذربایجان تورکلری ایله یاناشی، قاشقایلار، خوراسان تورکلری، تورکمنلر و دیگر تورکلر ده بو بؤلگهده یاشاییرلار. بو تورک خالقلارینین هر بیرینین اؤزونه مخصوص تاریخی، دیلی و مدنی ارثی واردیر.
لاکین بو چیخیشدا اساس دقتیمی آذربایجان تورکو قادینلارینا یؤنلدهجهیهم.
گونئی آذربایجاندا قادینلارین اوزلشدیگی پروبلئملری بیر ایستیقامته ائندیرمک مومکون دئییل. بورادا بیر نئچه عامل بیر-بیری ایله کسیشیر. بیر طرفدن، قادینلارین حقوقلاری و گئندئر برابرلیگی ایله باغلی پروبلئملر مؤوجوددور. دیگر طرفدن، آذربایجان تورکجهسینین تحصیل و اجتماعی حیاتداکی ایستاتوسو، مدنی ایفاده ایمکانلاری و ائتنیک-مدنی کیملیین قورونماسی ایله باغلی مسئلهلر واردیر.
بونا گؤره ده آذربایجان تورکو قادینینین وضعیتینه یالنیز «قادین حقوقلاری» پریزماسیندان یاناشماق پروبلئمین موهوم بیر حیسهسینی نظردن کناردا قویا بیلر. چونکی قادین عینی زاماندا هم قادیندیر، هم معین ائتنیک و دیل ایجماسینین عضوودور، هم ده اؤز مدنی کیملیینین داشیییجیسیدیر. بو خصوصیتلر بیر آرایا گلدیکده، اونون قارشیلاشدیغی حقوقی و سوسیال پروبلئملر ده داها مورکب کاراکتئر آلیر.
ایراندا قادینلارین گئییمی، اجتماعی داورانیشی و شخصی حیاتینین معین آسپئکتلری دؤولت طرفیندن موختلیف حقوقی و اینضیباطی مئخانیزملرله تنظیمله نیر. خصوصیله مجبوری حجاب قایدالاری اوزون مدتدیر کی، قادینلارین گوندهلیک حیاتیندا موهوم مسئلهلردن بیریدیر. قادینلارین بو قایدالارا اعتراض ائتمهسی ایسه موختلیف حاللاردا حقوقی و اینضیباطی تضییقلرله موشاییعت اولونموشدور. بورادا موهوم مقام اوندان عبارتدیر کی، قادین حقوقلاری مسئلهسی یالنیز گئییم مسئلهسی دئییل.
صحبت قادینین اؤز بدنی، حیات طرزی، ایفاده آزادلیغی، اجتماعی مکاندا ایشتیراک ائتمک حقوقو و اؤز سئچیملرینی معین ائتمک ایمکانیندان گئدیر.
ایراندا قادینلارین حقوقلاری ایله باغلی اعتراضلار خصوصیله سون ایللرده داها گئنیش اجتماعی کاراکتئر آلمیشدیر. بو پروسئسده موختلیف خالق و ائتنیک قروپلارا منسوب قادینلار دا ایشتیراک ائتمیشلر.
آذربایجان تورکو قادینلاری آراسیندا دا حقوق مدافعهچیلری، فعاللار، ژورنالیستلر، طلبهلر، معلملر و دیگر اجتماعی فعاللار اؤز حقوقلارینی و آزادلیقلارینی مدافعه ائتمهیه چالیشیرلار. بو فعالیت بعضاً حبسلر، محکمه تعقیبلری، تهدیدلر و دیگر تضییق فورمالاری ایله نتیجهلنه بیلر.
منیم فیکریمجه، آذربایجان تورکو قادینلارینین وضعیتینین ان موهوم خصوصیتلریندن بیری گئندئر حقوقلاری ایله دیل و مدنیت حقوقلارینین بیر-بیریندن آیریلماز اولماسیدیر. دیل هم ده تاریخی یادداشین، عائله مدنیتینین و میللی کیملیین اساس داشیییجیسیدیر. آنا دیلینین محدودلاشدیریلماسی ایسه خصوصیله قادینلار باخیمیندان موهوم نتیجهلر یارادا بیلر. چونکی عائله و گوندهلیک سوسیال موناسیبتلرده مدنی عنعنهلرین، شیفاهی ارثین، فولکلورون، ماهنیلارین و دیگر مدنی ائلئمئنتلرین نسیلدن-نسله اؤتورولمهسینده قادینلارین موهوم رولو واردیر.
آذربایجان تورکجهسینین تحصیل سیستئمینده قاداغان ائدیلمهسی و اجتماعی حیاتدا محدود ایستیفادهسی مسئلهسی بو باخیمدان یالنیز دیل سیاستی مسئلهسی دئییل. بو، عینی زاماندا مدنی حقوقلار مسئلهسیدیر.
قادینین اؤز آنا دیلینده تحصیل آلماق، مدنی فعالیت گؤسترمک، کیتاب اوخوماق، یازماق، ماهنی اوخوماق، اینجه صنعتله مشغول اولماق و اؤز مدنی کیملیینی سربست ایفاده ائتمک ایمکانلاری اینسان حقوقلارینین داها گئنیش کونتئکستینده قیمتلندیریلمهلیدیر.
گونئی آذربایجاندا مدنیت ساحهسینده ده وضعیت آیریجا دقت طلب ائدیر. موسیقی، رقص، تئاتر، اینجه صنعت، ادبی فعالیت و دیگر یارادیجیلیق ساحهلری جمعیتین مدنی کیملیینین یاشادیلماسیندا موهوم رول اویناییر. لاکین بورادا یاشایان آذربایجان تورکلری جدی محدودیتلرله قارشیلاشیرلار. خصوصیله قادین صنعتچیلرین، معلملرین، ژورنالیستلرین و مدنیت فعاللارینین فعالیتینه تطبیق اولونان محدودیتلر بو کونتئکستده موهوم اهمیت داشیییر.
آذربایجان تورکو قادینلارینین تحصیل و پئشه ایمکانلاری مسئلهسینی ده گئندئر حقوقلاری ایله یاناشی، دیل و مدنی حقوقلار کونتئکستینده نظردن کئچیرمک لازیمدیر. آنا دیلینده تحصیلین قاداغان ائدیلمهسی یالنیز دیل پروبلئمی یاراتمیر. بو، اوشاقلارین و گنجلرین اؤز مدنی ارثی ایله علاقهسینه ده تأثیر گؤستره بیلر.
دیگر طرفدن، قادینلارین امک بازاریندا، علمی فعالیت و اجتماعی ایدارهچیلیکده داها گئنیش ایشتیراک ائتمهسی گئندئر برابرلیگینین موهوم گؤستریجیلریندن بیریدیر. بو باخیمدان آذربایجان تورکو قادینلارینین اجتماعی و پئشه فعالیتینده قارشیلاشدیقلاری مانعهلرین آراشدیریلماسی آیریجا علمی تدقیقات مؤضوعسودور.
قئید اولونان محدودیتلرین بئین الخالق عالمه چیخاریلماسی و بونون نتیجهسینده یارادیلان محدودیتلرین آزالدیلماسیندا سیاسی تشکیلاتلارین و دیاسپور تشکیلاتلارینین رولونو دا خصوصی قئید ائتمک لازیمدیر. اینسان حقوقلاری پوزونتولارینین سندلشدیریلمهسی، فردی حادثهلرین بئین الخالق ایجتیماعیته چاتدیریلماسی و حقوق مدافعه تشکیلاتلاری ایله علاقهلرین یارادیلماسی موهوم فعالیت ایستیقامتلریدیر.
گونئی آذربایجان دئموکراتیک تورک بیرلیینین (گادتب) قادینلار و اینسان حاقلاری دئپارتامئنتی قئید اولونان بو قاداغالار، اینسان حاقلارینین پوزولماسی ایله موباریزهده ایمکانلاری چرچیوهسینده فعاللیق گؤستریر. دئپارتامئنتین اساس ایستیقامتلریندن بیری گونئی آذربایجاندا و ایرانین دیگر تورک بؤلگهلرینده قادینلارین حقوقلاری ایله باغلی وضعیتین بئین الخالق ایجتیماعیته چاتدیریلماسیدیر. بورادا مقصد یالنیز کونکرئت حادثهلر بارهده معلومات وئرمک دئییل. عینی زاماندا آذربایجان تورکو قادینلارینین برابرلیک، لیاقت، مدنی آزادلیق، آنا دیلی و فوندامئنتال اینسان حقوقلاری ایله باغلی طلبلرینین بئین الخالق حقوق و اینسان حقوقلاری پرینسیپلری چرچیوهسینده تقدیم ائدیلمهسیدیر.
بو باخیمدان همچینین دیاسپور تشکیلاتلارینین فعالیتی یئرلی حادثهلرین بئین الخالق اینسان حقوقلاری گوندلیگینه چیخاریلماسی باخیمیندان اهمیتلی واسطهلردن بیری اولا بیلر.
حؤرمتلی کونفرانس ایشتیراکچیلاری!
من چیخیشیمی بیر نئچه اساس مسئله ایله یئکونلاشدیرماق ایسته ییرم.
بیرینجیسی، گونئی آذربایجاندا آذربایجان تورکو قادینلارینین وضعیتینه یالنیز گئندئر مسئلهسی کیمی باخماق کیفایت دئییل. بو مسئله گئندئر برابرلیگی ایله یاناشی، دیل حقوقلاری، مدنی حقوقلار، ایفاده آزادلیغی، تحصیل و اجتماعی ایشتیراک مسئلهلری ایله سیخ باغلیدیر.
ایکینجیسی، قادینلارین مدنی کیملیینی سربست ایفاده ائتمک حقوقو اونلارین فوندامئنتال اینسان حقوقلارینین موهوم حیسهسیدیر.
اوچونجوسو، آذربایجان تورکو قادینلارینین حقوقلاری ایله باغلی پروبلئملرین آراشدیریلماسی زامانی کونکرئت فاکتلارین سندلشدیریلمهسی، اعتبارلی منبعلردن ایستیفاده و بئین الخالق اینسان حقوقلاری استاندارتلارینین تطبیقی خصوصی اهمیت داشیییر.
دؤردونجوسو، وطنداش جمعیتی و دیاسپور تشکیلاتلاری بو پروبلئملرین بئین الخالق سوییهده گؤرونورلوغونون آرتیریلماسیندا موهوم رول اوینایا بیلرلر.
و نهایت، قادین حقوقلاری اوغروندا موباریزه یالنیز قادینلارین پروبلئمی دئییل. بو، جمعیتین دئموکراتیک اینکیشافی، اینسان لیاقتینین قورونماسی، مدنی موختلیفلییه حؤرمت و فوندامئنتال حقوق و آزادلیقلارین تعمین ائدیلمهسی مسئلهسیدیر.
گونئی آذربایجان قادینلارینین طلبلری ده محض بو داها گئنیش اینسان حقوقلاری کونتئکستینده قیمتلندیریلمهلیدیر.
من حساب ائدیرم کی، آذربایجان تورکو قادینلارینین سسینین بئین الخالق علمی و حقوق مدافعهسی پلاتفورمالاریندا داها گئنیش ائشیدیلمهسی، اونلارین اوزلشدیگی پروبلئملرین سندلشدیریلمهسی و دیل، مدنیت، تحصیل و گئندئر برابرلیگی حقوقلارینین بیرلیکده آراشدیریلماسی گلهجک تدقیقاتلارین موهوم ایستیقامتلریندن بیری اولمالیدیر.
دقتینیزه گؤره تشکور ائدیرهم.




ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی