ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی
گادتب: امارت کلاه فرنگی آلا قاپی در زمان شاه اسماعیل اول در پایتخت صفویان (تبریز) توسط نجفقلی خان دمبلی از خاندان اصیل اورمیه و والیان آذربایجان ساخته شد.
ارتفاع و معماری زینتی این بنا، مشهور به «شمسالعماره»، دلیل توجه اکثر سیّاحان غربی بود.
با وجود پابرجا بودن عالی قاپو اصفهان، ساختهشده توسط عباسمیرزا که از روی آلی قاپوی تبریز همانندسازی شده بود، اثری جز اسم این عمارت در تبریز باقی نمانده است.
این عمارت همانند چندین عمارات توسط رضاخان بطور غیرمستقیم نابود شد.
ابتدا با به آتشکشیدن آن در سال ۱۳۱۲ توسط استاندار غیر بومی و فاشیست رضاخان، «ادیبالسلطنه سمیعی»، آتشی بر دل مردم آذربایجان انداخت و با عدم اتخاذ هیچ تدبیری، در میان چشم هزاران نفر آسیب شدیدی دید.
به گفته سیّاح ونیزی، حاصل این صحنه دلخراش شعریست که سالها بر زبان مردم تبریز بوده است:
«الینده لاله گئتمه خیاله / اوت توتوب یانیب شمسالعماره»
سپس در سال ۱۳۲۶ علی منصور توسط فرزند رضاخان، این بنا را همراه درختان کهنسال آن تخریب و بجای آن استانداری و بانک ملی شعبه تبریز را ساخت.
