ادتاج اتحادیه دمکراتیک ترک آذربایجان جنوبی
گادتب: چگونه «محمدجواد جعفری» معدنکار قمی به بهانه ایجاد اشتغال، روستای قیزیلقیشلاق تیکانتپه (تکاب) را نابود کرد؛ قبرستان، آثار تاریخی و چشمههایش را تخریب نمود؛ کشاورزیاش را محو کرد و معیشت دهها روستایی را از بین برد!
معدن قیزیلقیشلاق که تنها مجوز فعالیت در یک هکتار را داشته، بیش از ۱۱ هکتار از اراضی ملی را بهصورت غیرمجاز تخریب کرده است. در خرداد ۱۴۰۴ هم مدیر جهاد کشاورزی تیکانتپه تأیید کرد که باطلههای سنگی معدن روی زمینهای متعلق به اهالی روستا رها شده است.
معدن قیزیلقیشلاق از سال ۱۳۹۲ فعالیت خود را آغاز کرد و از همان ابتدا با مسدود کردن مسیر دامداران، با اعتراض اهالی مواجه شد. در سالهای ۱۳۹۴ و ۱۳۹۵، گسترش فعالیت معدن اعتراضات را شدت بخشید و اهالی با تجمع، موفق به تعطیلی موقت معدن شدند. اما با دخالت نیروی انتظامی و دادستانی، فعالیت معدن از سر گرفته شد. در ۹ شهریور ۱۴۰۴، جعفر حضرتی، دادستان تیکانتپه ، دستور توقف عملیات معدنی را به دلیل تخریب غیرمجاز صادر کرد، اما پس از گذشت مدتی، معدن همچنان فعال است.
معدنکار قمی به حریم ۵۰۰ متری قبرستان روستا نیز تجاوز کرده و انباشت باطلههای سنگی باعث فرونشست زمین در اطراف رودخانه شده است، مشکلی که تهدیدی جدی برای محیط زیست و آرامش اهالی به شمار میرود.
فعالیتهای این معدن تأثیرات مخربی بر منابع آبی منطقه نیز داشته و از زمان شدت گرفتن فعالیت معدن، چشمههای حیاتی روستا خشک شدهاند. فیلمی که توسط یک از کارکنان معدن ضبط شده، حجم عظیمی از آب را در سینهکار معدن نشان میدهد که به اعتقاد روستاییان، همان آب چشمههای روستاست. این آب با پمپهای ۲۴ ساعته تخلیه میشود، اقدامی که به خشک شدن چشمهها و تشدید خشکسالی منجر شده است. چشمههایی که زمانی برای آب دادن به دامها استفاده میشدند، اکنون کاملاً خشک شدهاند.
علاوه بر این، گردوخاک ناشی از معدن روی باغهای منطقه تأثیر گذاشته و کیفیت محصولات کشاورزی را به شدت کاهش داده است. باغهایی که سالها برایشان زحمت کشیده شده، زیر لایهای از خاک معدنی مدفون شدهاند. برگها و میوهها پوشیده از خاک هستند و کشاورزان از افت تولید و نابودی معیشتشان شکایت دارند.
معدن قیزلقیشلاق در نزدیکی چند اثر تاریخی از جمله قیرمیزیتپه، سنگرداغی و قانلیدریا قرار دارد. در سال ۱۳۹۹، مدیرکل میراث فرهنگی آذربایجان غربی هشدار داد که فعالیتهای معدنی، میتواند آسیب جبرانناپذیری به این محوطهها وارد کند و خواستار توقف عملیات شد. بااینحال معدن همچنان به فعالیت خود ادامه میدهد.
