Omandan Hörmüz boğazı ilə bağlı təklif; Nəzarət yalnız İranın əlində olmayacaq

 GADTB: Reuters agentliyi çərşənbə axşamı Fars körfəzi bölgəsindəki məlumatlı mənbəyə istinadən xəbər verib ki, Oman Hörmüz boğazının idarə olunması məqsədilə keçid rüsumlarının və ya ödənişlərinin könüllü əsasda həyata keçirildiyi birgə regional mexanizmin yaradılması ilə bağlı İrana təklif təqdim edib.

Adı açıqlanmayan mənbənin sözlərinə görə, Omanın təklifi region ölkələri tərəfindən dəstəklənir və bu mexanizm əsasında İran bu strateji su yoluna eksklüziv nəzarətə malik olmayacaq.

Təklif Malayziya və Sinqapurun Malakka boğazını idarəetmə modelindən götürülüb. Bu modelə əsasən, boğazdan keçən gəmilər könüllü ödəniş etməklə naviqasiyanın maliyyələşdirilməsi, ətraf mühitin mühafizəsi, axtarış-xilasetmə xidmətlərinin təmin olunmasına töhfə verirlər.

Oman daha əvvəl rəsmi şəkildə bəyan etmişdi ki, İranın təklif etdiyi formada Hörmüz boğazının idarə olunmasını dəstəkləmir və bu məsələdə beynəlxalq hüquq normalarına əməl olunmasının tərəfdarıdır.

Bundan əvvəl İran rəsmiləri Hörmüz boğazının idarə olunması ilə bağlı Oman rəsmiləri ilə danışıqlar aparıldığını təsdiqləmişdilər. İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü də bazar ertəsi bildirmişdi ki, hazırda İranın iştirak etdiyi yeganə danışıqlar Omanla Hörmüz boğazı mövzusundadır.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bazar ertəsi bildirib ki, Vaşinqton İranla “yaxşı danışıqlar” aparır və razılıq əldə olunması ehtimalı var. Bununla yanaşı, o xəbərdarlıq edib ki, danışıqlar nəticəsiz qalacağı təqdirdə ABŞ hücumları yenidən başlayacaq.

Eyni zamanda, İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi bazar ertəsi Oman və Səudiyyə Ərəbistanının xarici işlər nazirləri ilə Hörmüz boğazı məsələsini müzakirə edib.

İran Xarici İşlər Nazirliyinin yaydığı bəyanata görə, Əraqçi görüşlərdə regionda sabitliyin təmin olunması və Hörmüz boğazında təhlükəsizliyin bərpası məqsədilə əməkdaşlığın gücləndirilməsi və birgə diplomatik səylərin davam etdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.