GADTB Güney Azərbaycan Demokratik Türk Birliyi
GADTB: Qaşqay türkü siyasi məhbus Bəhnam Vəziri Evin həbsxanasından yazdığı məktubda həbs prosesi, məhkəmə işi və irəli sürülən ittihamlarla bağlı fikirlərini bölüşüb.
Bəhnam Vəziri məktubunda yazır:
“Bir ildən artıqdır rejimin təhlükəsizlik əməkdaşlarının silahlı şəkildə yaşadığım evə hücumu zamanı, məhkəmə qərarı təqdim edilmədən evimin qapısı sındırıldı. Həmçinin həbs qərarı göstərilmədən ağır şəkildə döyüldüm, evimdə axtarış aparıldı və mobil telefonlarım, planşetim, kitablarım, noutbuk və digər şəxsi əşyalarım müsadirə edildi.
Üç ay ərzində təzyiq və təhdid altında dindirildikdən, məhkəməyə qədər girov qarşılığında azadlığa buraxılmaq imkanından məhrum edildikdən sonra Evin həbsxanasına köçürüldüm. Bir ay sonra mənim fikrimcə formal xarakter daşıyan və nəticəsi əvvəlcədən müəyyən edilmiş məhkəmə keçirildi. Müdafiə vəkilinin iştirakı olmadan keçirilən məhkəmədə tamamilə əsassız, qondarma və saxta hesab etdiyim ittihamlarla, o cümlədən “düşmən dövlətlərlə əməkdaşlıq” və “separatçılıq” ittihamları üzrə ümumilikdə 18 il azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edildim. Daha ağır cəza prinsipinin tətbiqi nəticəsində cəza 5 il həbs müddəti ilə əvəz olundu. Aradan bir ildən artıq vaxt keçməsinə baxmayaraq, hökmə qarşı verilən apellyasiya və kassasiya şikayətinin nəticəsi hələ də açıqlanmayıb.
Mənim fikrimcə, bu işin əsas səbəbi hökumətin fəaliyyətini tənqid etməyim və Qaşqay cəmiyyətinin mədəni zəiflədilməsinə, siyasi baxımdan kənarlaşdırılmasına xidmət etdiyini düşündüyüm siyasətlərə etiraz etməyim olub.
Mənim qənaətimə görə, bu siyasətlər uzun illərdir Qaşqay xalqına qarşı həyata keçirilir və mən dəfələrlə bunlara etiraz etmişəm.
Qaşqay cəmiyyətinə qarşı mədəni hüquq pozuntusu hesab etdiyim çoxsaylı hallardan yalnız iki nümunəni qeyd edirəm:
Qaşqay xalqının qədim milli geyiminin mənimsənilməsi və rəsmi şəkildə başqa ad altında təqdim olunması. Bu məsələ ilə bağlı minlərlə insanın geniş və hələ də davam edən etirazları ictimaiyyətə məlumdur.
Qaşqay xalçası və gəbəsinin UNESCO-da etiraz edənlərin fikrincə onların həqiqi kimliyini əks etdirməyən ad altında qeydiyyata alınması. Halbuki bu sənət nümunələri tarixən Qaşqay elinə məxsusdur və tənqidçilərin fikrincə qeydiyyat sənədlərində Qaşqay adı göstərilməyib.
Bu və digər açıq mədəni haqsızlıqlara qarşı daxili məhkəmələrdə edilən müraciətlər nəticəsiz qalsa da və onların həllinə ümid az olsa da, biz milli hüquqlarımızı və mədəni irsimizi müdafiə etmək üçün beynəlxalq aidiyyəti qurumlara müraciət etməyi öz haqqımız hesab edirik.
Bunlar bizim baxışımıza görə Qaşqay xalqının mədəni kimliyinin inkarı və ya təhrifinə yönəlmiş siyasətin yalnız bir neçə nümunəsidir. Biz bunu rəsmi dövlət qurumları tərəfindən həyata keçirilən, bir xalqın mədəni və tarixi kimliyini sistemli şəkildə aradan qaldırmağa yönəlmiş siyasət hesab edirik.
Eyni zamanda Qaşqay cəmiyyəti bilməlidir ki, bizim irsimiz yalnız milli geyim və əl sənətləri ilə məhdudlaşmır. Bizə ata-babalarımızdan qalan zəngin tarixi, ictimai və siyasi irs də mövcuddur və onun qorunması, dirçəldilməsi və gələcək nəsillərə ötürülməsi davamlı səy tələb edir. Bu irs cəsarət, igidlik, azadlıq ruhu, qəhrəmanlıq, zülmə qarşı mübarizə, xarici və daxili müstəmləkəçiliyə müqavimət, ədalət uğrunda mübarizə və ulu babalarımızın canları bahasına qoruduqları digər dəyərlərdən ibarətdir.
Bu qiymətli irsin yeri muzey vitrini deyil, bizim tarixi yaddaşımızda, milli kimliyimizdə və qəlbimizdədir. Bu irs həyat yolumuzu və gələcək nəsillərin istiqamətini müəyyənləşdirməli, təhrif və mənimsənilmədən qorunmalıdır.
Biz hesab edirik ki, xəyanət və xarici müdaxilə dövrü kimi qiymətləndirdiyimiz bir zamanda susmaq, passiv qalmaq və yalnız seyrçi olmaq həmin proseslərlə razılaşmaq deməkdir. Həmçinin vurğulayırıq ki, təzyiq, hədə-qorxu və həbs milli hüquqlar uğrunda mübarizəyə mane olmayacaq və azadlıq, ədalət, ayrı-seçkilikdən və zülmdən uzaq bir sistem uğrunda mübarizə davam edəcək.
Bizim baxışımıza görə, bu yol ata-babalarımızın yolu ilə uzlaşan, tariximizdə və mədəniyyətimizdə dərin köklərə malik olan, gələcək nəsillər üçün aydın üfüqlər açan mülki və demokratik mübarizə yoludur.”
